Naukowy program Bogolubowa-Infelda w Rosji

Naukowy program Bogolubowa-Infelda w Rosji

Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Integracyjnymi im. Mieszka I w Świnoujściu od 2004 r. uczestniczy w Programie Bogolubowa-Infelda w części „Edukacja – szkoły średnie”. Celem tego międzynarodowego programu jest rozpowszechnianie wiedzy fizycznej w polskich szkołach średnich, tak w dziedzinie badań fundamentalnych, jak i zastosowań w medycynie czy przemyśle.

Dla osiągnięcia tego celu organizowane są tygodniowe pobyty młodzieży oraz nauczycieli szkół średnich w Dubnej – ok. 150 km od Moskwy, gdzie znajduje się Zjednoczony Instytut Badań Jądrowych (ZIBJ), placówka naukowa o międzynarodowym i międzyrządowym charakterze. To jeden z największych w świecie, międzynarodowy ośrodek badań w dziedzinie fizyki jądrowej, fizyki cząstek elementarnych, fizyki ciała stałego, radiologii i radiobiologii, technologii informatycznych i fizyki teoretycznej. Celem programu jest zapoznanie polskiej młodzieży przejawiającej uzdolnienia w naukach ścisłych i przyrodniczych ze Zjednoczonym Instytutem Badań Jądrowych w Dubnej. Istotnym elementem programu jest również pokazanie uczniom praktycznych zastosowań badań naukowych na bazie unikalnych narzędzi badawczych Instytutu. Program ten także przeznaczony jest dla nauczycieli fizyki, chemii i biologii.

Pobyt w Rosji i aktywny udział uczniów i nauczycieli z naszego liceum w Programie Naukowym Bogolubowa-Infelda był możliwy dzięki zaproszeniu przez Kierownictwo Programu p. dr Władysława Chmielowskiego oraz p. mgr Ewę Chmielowską. Pobyt w Dubnej traktuje się jako formę nagrody dla uczniów wyróżniających się wynikami w zgłębianiu wiedzy przyrodniczej i dowód uznania dla nauczycieli tej dziedziny. Każdy wyjazd kończy się podsumowaniem programu w danym roku na międzynarodowej konferencji w Poznaniu, w języku angielskim.

Oprócz naukowego aspektu programu nie mniej ważnymi są: aspekt dydaktyczny, społeczny 
i towarzyski realizowany w kontaktach polskich uczniów z ich dubieńskimi rówieśnikami, wśród których są zwycięzcy ogólnorosyjskich olimpiad fizycznych; poznawanie kultury, zwyczajów i codziennego życia innych narodów co w naszym przypadku zostało zrealizowane.

W Instytucie z dużym zainteresowaniem oglądaliśmy unikalne stanowiska badawcze, często nie mające odpowiedników w innych laboratoriach świata. Z powodu wysokich kosztów i ich wyjątkowości Polska nigdy nie będzie miała takich urządzeń – nawet najbogatsze kraje nie stać na ich samodzielne wybudowanie i eksploatację. Większość tych urządzeń powstała dzięki wspólnej pracy i funduszom ok. 18 państw członkowskich Instytutu, w tym Polski.

Na uczniach bardzo duże wrażenie wywarło zwiedzanie Instytutu i znajdujących się w nim urządzeń oraz naukowcy, którzy w ciekawy i przystępny sposób objaśniali im ich działanie i zapoznawali z kierunkami badań prowadzonych w poszczególnych laboratoriach. Mieliśmy możliwość zobaczenia sprzętu badawczego, który wcześniej znaliśmy jedynie z teorii. Jesteśmy dumni z tego, że jako jedni z niewielu, mieliśmy okazję przebywania na terenie ośrodka tej rangi, w którym pracowali naukowcy uhonorowani nagrodą Nobla. Najbardziej imponującym urządzeniem w Instytucie jest niewiarygodnych wręcz rozmiarów synchrofazotron i wybudowany pod nim nuklotron – 40 000 mt– wpisane do Księgi Rekordów Guinessa jako najcięższe urządzenie na świecie.

Rosja jest piękna zarówno za dnia jak i w nocy. Rosjanie naprawdę dbają o to, aby przykuć uwagę turysty. Zwiedzaliśmy Moskwę i jej zabytki: Kreml, Plac Czerwony, metro. Byliśmy w monumentalnej Świątyni Chrystusa Zbawiciela, na słynnej ulicy Arbat, w teatrze, operze, Muzeum Lotnictwa. Zwiedzaliśmy Sergiejew Posad – centrum rosyjskiego prawosławia, cmentarz pomordowanych Polaków w Miednoje, Dubną. Mogliśmy pobyć w prawdziwej rakiecie kosmicznej, zobaczyć okruchy Księżyca, pogłaskać pierwszego psa, który był w przestrzeni kosmicznej – Łajkę i przeżyć symulację wybuchu bomby jądrowej.

W Rosji wielką uwagę przywiązuje się do szkolnictwa. Tydzień szkolny trwa tam 6 dni i tylko w niedzielę jest przerwa od nauki. Tygodniowo rosyjscy uczniowie mają 42 lekcje. Co ciekawe klasy matematyczno-fizyczne po 10 godzin fizyki i matematyki, a tylko jedną godzinę języka angielskiego. Każdy gabinet fizyczny jest bogato wyposażony. Wynika to z faktu, że Rosjanie wierzą, iż to fizyka przynosi postęp 
i profity.

Osoby z naszej szkoły, które brały udział w projekcie Bogolubowa-Infelda w Rosji, zwycięzcy 
i uczestnicy różnych konkursów ogólnopolskich i międzynarodowych:
2004 r. – Ewa Pater – nauczyciel fizyki, Karolina Mileńko, Szymon Murawski, Kamil Matysik, Kamil Całus
2005 r. – Wojciech Paździerski , Krzysztof Władyka
2006 r. – Paulina Guz, Małgorzata Piotrowska
2007 r. – Paweł Majewski
2008 r. – Agata Biernacka, Paulina Zalewska
2009 r. – Damian Kowalski, Jakub Szymański
2011 r. – Patrycja Pietrala
2012 r. – Magda Urbanowicz
2016 r. – Grażyna Szczodry – nauczyciel chemii w ramach Projektu MCHY. Uczniowie naszej szkoły pod opieką nauczycieli Ewy Pater i Grażyny Szczodry brali udział w badaniach czystości środowiska w okolicach Świnoujścia. W tym celu zbierali wybrane gatunki mchów w lasach Świnoujścia i Międzyzdrojów, przygotowywali do transportu i dalszych analiz. Badania zebranych mchów są prowadzone w Dubnej na unikalnych urządzeniach. Wyniki tych badań zostaną zaprezentowane na mapie zanieczyszczeń świata.

Ewa Pater i Grażyna Szczodry